فیدل کاسترو، چریک پیر و رهبر سرشناس کوبا، نامی است که بیش از نیم قرن در عرصه سیاسی جهان طنینانداز بود. او با طولانیترین دوران زمامداری در میان همعصران خود و با مقاومتی مثالزدنی در برابر فشارهای ایالات متحده، توانست نامش را در تاریخ ثبت کند و حتی شاهد فعالیت یازده رئیسجمهوری آمریکا باشد. کاسترو، فرزند یک خانواده ثروتمند کوبایی، با مشاهده فقر گسترده مردم اطرافش، مسیر انقلابی خود را آغاز کرد و از همان ابتدا با چنان جسارت و عزم راسخی وارد صحنه سیاست شد که هیچکس نمیتواند نقش و اثرگذاری فیدل را در تاریخ معاصر نادیده بگیرد. در ادامه با این اسطوره بیشتر آشنا میشویم.
بررسی زندگینامه فیدل کاسترو
فیدل آلخاندرو کاسترو روث در ۱۳ اوت ۱۹۲۶ در شهر بیران، استان اورینته کوبا متولد شد. خانواده او اسپانیاییتبار بودند که به امید آیندهای بهتر به کوبا مهاجرت کرده بودند و پدرش با سرمایهگذاری در خط آهن و جابهجایی شکر، زندگی مالی نسبتاً مرفهی برای خانواده فراهم کرده بود. کودکی فیدل و برادرانش در مزرعه بزرگ خانوادگی گذشت و شرایط اقتصادی خوب پدرش به او این امکان را داد که در مدارس کاتولیک معتبر و کالجهای خصوصی، از جمله کالج بلن در هاوانا، تحصیلات خود را ادامه دهد.
پس از اتمام تحصیلات مقدماتی، کاسترو وارد دانشگاه هاوانا شد و رشته حقوق را انتخاب کرد. در دهه ۱۹۴۰، محیط دانشگاهها مملو از گروههای دانشجویی مسلح بود که فعالیتهای سیاسی را بر درس و تحصیل مقدم میدانستند و فیدل نیز به یکی از این گروهها پیوست. پس از فارغالتحصیلی، علاقهای به حرفه وکالت نداشت و تصمیم گرفت مسیر سیاسی را دنبال کند. او در انتخابات سال ۱۹۵۲ از حزب ارتدوکس و به عنوان نامزد کنگره ادواردو چیباس خود را معرفی کرد، هرچند این انتخابات با کودتای باتیستا لغو شد. از همان ابتدا، فیدل تحت تأثیر مشاهده فاصله گسترده میان زندگی خود و فقر شدید بسیاری از هموطنانش قرار گرفت و این تجربه مسیر انقلابی او را شکل داد.
فعالیتهای سیاسی کاسترو چگونه شروع شد؟
فعالیتهای سیاسی فیدل کاسترو از دوران دانشجویی او در اواخر دهه ۱۹۴۰ آغاز شد. در سال ۱۹۴۷، او به عنوان یک فعال سیاسی در تلاش تبعیدیان دومینیکن برای سرنگونی دیکتاتور رافائل تروجیلو مشارکت داشت و سال بعد در شورشهای حومه شهر بوگوتا در کلمبیا شرکت کرد. در آن زمان، یکی از ویژگیهای بارز سیاسی فیدل کاسترو دیدگاههای ضد آمریکاییاش بود، هرچند هنوز بهعنوان یک مارکسیست شناخته نمیشد.
در سال ۱۹۵۱، کاسترو به حزب اصلاحطلب ارتدوکس پیوست و برای حضور در مجلس عوام نامزد شد. با این حال، پیش از برگزاری انتخابات، ژنرال فولجنیکو باتیستا با کودتای خونین قدرت را در دست گرفت. بسیاری از گروههای سیاسی کوبا برای مقابله با دیکتاتوری باتیستا بسیج شدند و کاسترو رهبری ۱۶۰ شورشی را بر عهده داشت، اما این شورش موفق نبود و او دستگیر شد. در دادگاه، تلاش کرد ثابت کند که اقداماتش برای برقراری دموکراسی بوده است، اما به ۱۵ سال زندان محکوم شد و پس از مدتی به مکزیک تبعید شد.
خرید تور کوبا ارزان قیمت با اقامت در هتل های 5 ستاره
در سال ۱۹۵۵، باتیستا دستور عفو عمومی داد و فیدل کاسترو به همراه برادرش رائول به مکزیک رفت. آنها جنبش ۲۶ جولای را بنیان نهادند و با همکاری ارنستو چهگوارا، ارتش انقلاب را سازماندهی و نیروگیری کردند. در دسامبر ۱۹۵۶، گروه کوچک آنها با قایق گرانما به استان اورینته بازگشتند، اما تنها فیدل و حدود ۱۵ نفر از گروه توانستند جان سالم به در ببرند و در جنگلهای سییرا مائسترا پناه گرفتند.
با گذشت زمان، نیروهای فیدل کاسترو رشد کردند و با استفاده از جنگ تبلیغاتی از طریق رادیو، موفقیتهای خود را به اطلاع مردم رساندند. در پاییز ۱۹۵۸، شمار نیروهای شورشی به هزاران نفر رسید و تصرف نواحی مختلف کوبا آغاز شد. در نهایت، در ۸ ژانویه ۱۹۵۹، کاسترو با همرزمانش وارد هاوانا شد و حکومت استبدادی باتیستا سرنگون شد.
نگاه کاسترو به شرق و آمریکا چگونه بود؟
پس از به دست گرفتن قدرت در کوبا، کاسترو مخالفت با سیاستهای ایالات متحده در کوبا و آمریکای جنوبی را محور اصلی برنامههای خود قرار داد. دولت آمریکا که منافعش در کوبا را در خطر میدید، بارها تلاش کرد با توطئههایی که توسط سازمان سیا و حمایت چریکهای ضدانقلاب اجرا میشد، فیدل کاسترو را از سر راه بردارد. از جمله این تلاشها، حمله به خلیج خوکها در سال ۱۹۶۱ بود که با دستور جان اف کندی انجام شد، اما نیروهای وفادار به کاسترو موفق شدند مهاجمان را شکست دهند. همچنین، بحران موشکی کوبا در دوران ریاست جمهوری کندی پیش آمد، اما با دیپلماسی و خروج موشکهای شوروی، خطر جنگ جهانی احتمالی برطرف شد.
با وجود این دشمنیها، کاسترو بر این باور بود که ایدئولوژی او در درجه اول کوبایی است و هدفش کمونیسم یا مارکسیسم صرف نیست، بلکه ایجاد دموکراسی و عدالت اجتماعی در چارچوب برنامههای اقتصادی است. بیتوجهی رئیس جمهوری وقت آمریکا، دوایت آیزنهاور، باعث شد کاسترو به نزدیکی اتحاد جماهیر شوروی و رهبر آن زمان، نیکیتا خروشچف، روی آورد. این ارتباط، کوبا را به یکی از محورهای مهم جنگ سرد تبدیل کرد. در جریان حمله خلیج خوکها، ارتش خصوصی آمریکا با حمایت تبعیدیان کوبایی نتوانست حکومت کاسترو را سرنگون کند و هزار نفر از مهاجمان اسیر شدند که نشاندهنده نفوذ و قدرت کاسترو در برابر ایالات متحده بود.
واگذاری قدرت توسط کاسترو
در ۳۱ ژوئیه ۲۰۰۶، فیدل کاسترو به دلیل نیاز به عمل جراحی روده بزرگ، برای نخستین بار به طور موقت قدرت را به برادرش، رائول کاسترو، واگذار کرد. این اقدام نقطهای مهم در تاریخ حکومت او به شمار میرود؛ چراکه تا آن زمان فیدل کاسترو هیچگاه قدرت را به دیگری منتقل نکرده بود. پس از نزدیک به پنج دهه رهبری کوبا، کاسترو در ۱۷ فوریه ۲۰۰۸ تصمیم گرفت دیگر برای یک دوره جدید ریاست جمهوری کاندید نشود و رائول کاسترو، در ۲۴ فوریه همان سال، جانشین او شد. این واگذاری رسمی قدرت پایان دوران طولانی و پررنگ فیدل کاسترو در سیاست کوبا را رقم زد.
اگر شما هم علاقه دارید به کوبا سفر کنید و از نزدیک تاریخ و فرهنگ این کشور جذاب را تجربه کنید، میتوانید از طریق سایت ابرش پرواز، تور کوبا را به صورت اقساطی رزرو کنید و بدون دغدغه برنامهریزی، به سفری رویایی بروید.
جمعبندی
فیدل آلخاندرو کاسترو، رهبر انقلابی کوبا، با رهبری نزدیک به پنج دهه و مقاومت در برابر فشارهای آمریکا، نقشی برجسته در تاریخ معاصر داشت. فیدل کاسترو با تمرکز بر دموکراسی و عدالت اجتماعی، نگاه مستقلی به شرق و غرب داشت و پس از طولانیترین دوران زمامداری، قدرت را به برادرش رائول واگذار کرد. علاقهمندان میتوانند برای تجربه فرهنگی و تاریخی کوبا، از طریق سایت ابرش پرواز، تورهای اقساطی خود را رزرو کنند.
